Asl ismi Mashriq Yunusov. Sheʼrlar, bolalar uchun kitoblar va ilk oʻzbek maktab darsliklarini yozgan, birinchi oʻzbekcha shakldosh soʻzlar lugʻatini tuzgan. 1939-yilda Magadan lagerida vafot etgan.
Avloniyning shogirdi
Elbek taxallusi bilan ijod qilgan Mashriq Yunusov 1898-yilda Toshkent yaqinidagi Boʻstonliq tumanining togʻli Xumson qishlogʻida tugʻilgan. U «Xoniy» maktabida, 1914-yildan esa jadidchilikning buyuk muallimlaridan biri Abdulla Avloniyning usuli savtiya maktabida oʻqigan va ustozi izidan borib, muallimlikni tanlagan.
Darsliklar, sheʼrlar va ekspeditsiyalar
1920-yildan u Toshkentdagi Narimonov nomidagi pedagogika texnikumida dars bergan va yangi maktab tizimiga zarur darsliklar — «Yozuv yoʻllari» (1921) va «Boshlangʻich maktabda ona tili» (1923) ni yozgan. Soʻng «Yolqinlar» (1925) va «Sezgilar» (1927) sheʼriy toʻplamlari chiqqan. U Boʻstonliq, Ohangaron, Chirchiq va Fargʻona vodiysiga ekspeditsiyalarda folklor va shevalarni toʻplagan, 1934-yilda esa birinchi oʻzbekcha shakldosh soʻzlar lugʻatini nashr ettirgan.
Magadan
1937-yilda u hibsga olinib, oʻn yil lagerga hukm qilingan. 1939-yil 2-noyabrda Sovet Uzoq Sharqidagi Magadan yaqinidagi lagerda vafot etgan. 1957-yilda oqlangan va uning sheʼrlari hamda darsliklari oʻzbek kitobxonlariga qaytgan.
Asosiy yutuqlar
- Birinchi «Oʻzbekcha shakldosh soʻzlar» lugʻatini (1934) tuzgan
- «Yozuv yoʻllari» (1921) va «Boshlangʻich maktabda ona tili» (1923) kabi darsliklar yozgan
- «Yolqinlar» (1925) va «Sezgilar» (1927) sheʼriy toʻplamlarini nashr ettirgan